การศึกษาเรื่อง การศึกษากลไกแสดงความเด่นของข้อความ : เปรียบเทียบสารคดี แปลและสารคดีไทยในรายการโทรทัศน์ นี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลไกแสดงความเด่นของ ข้อความสารคดีแปลและสารคดีไทยในรายการโทรทัศน์ และเปรียบเทียบกลไกแสดงความเด่นของ ข้อความระหว่างสารคดีแปลและสารคดีไทยในรายการโทรทัศน์ จากข้อมูลของรายการสารคดี จำนวน 14 รายการที่นำเสนอทางสถานีโทรทัศน์ 6 ช่อง คือ สถานีโทรทัศน์ช่อง 3,5,7,9,11 และ ไอทีวี ผลการศึกษาสรุปได้ดังนี้ 1.) สารคดีแปลและสารคดีไทยใช้กลไกแสดงความเด่นของข้อความที่เหมือนกัน 4 ประเภท คือ การสรุป การซ้ำ โครงการซ้อน คำถาม และกลไกทั้ง 4 ประเภทนี้ ทำหน้าที่ ร่วมกันเพื่อให้เกิด ความเด่น ของข้อความ 2.) การสรุป เป็นกลไกที่สำคัญที่สุดในการทำให้สาระสำคัญของเรื่องโดดเด่น ออกมาจากสระอื่น การซ้ำ เป็นลักษณะร่วมของสารคดีแปลและสารคดีไทย และเป็นกลไกที่ ปรากฏมากที่สุดในสารคดีทั้งสองประเภท โครงสร้างซ้อน และ คำถาม หรือ คำถาม-คำตอบ จะปรากฏเมื่อมี การสรุป และ การซ้ำ นำมาก่อนเสมอ 3.) ความแตกต่างระหว่างสารคดีแปลและสารคดีไทยคือ มีการใช้ การสรุป แตกต่างกัน มากที่สุด และรูปแบบของรายการสารคดีมีอิทธิพลต่อการใช้ กลไกแสดงความเด่น ทั้งใน สารคดีแปลและสารคดีไทย โดยทำให้เกิดความแตกต่างกันระหว่างสารคดีแบบเต็มรูปและแบบ นิตยสารในรายละเอียดปลีกย่อย คือ ลักษณะและประเภทของกลไกแสดงความเด่น การใช้ภาษาของ กลไกแสดงความเด่น และตำแหน่งที่ปรากฏกลไกแสดงความเด่น