ความมุ่งหมายของการวิจัยนี้เพื่อเปรียบเทียบผลการเรียน ศิลปศึกษาและทัศนคติต่อการปั้นรูป โดยเปรียบเทียบระหว่าง นักเรียนที่เรียนโดยวิธีกระบวนการกลุ่มสัมพันธ์กับนักเรียนที่เรียน โดยวิธีสอนตามคู่มือครูของกรมวิชาการ กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียน ระดับมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2535 จำนวน 80 คน แบ่งเป็น กลุ่มทดลอง 40 คน และกลุ่มควบคุม 40 คน นักเรียน กลุ่มทดลองสอนโดยวิธีกระบวนการกลุ่มสัมพันธ์ นักเรียนกลุ่มควบคุมสอน โดยวิธีสอนตามคู่มือครูของกรมวิชาการ ใช้เวลาในการทดลองกลุ่มละ 3 คาบ คาบละ 50 นาที โดยทั้งสองกลุ่มใช้เนื้อหาเดียวกัน เครื่องมือ ที่ใช้คือ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ด้านทฤษฏีและปฏิบัติ และแบบทดสอบด้านทัศนคติต่อการปั้น ปรากฏว่าผลการเรียนการปั้นรูป ทั้งในด้านทฤษฎีและปฏิบัติของนักเรียนที่เรียนในวิธีกระบวนการกลุ่มสัมพันธ์ และนักเรียนที่เรียนตามวิธีสอนในคู่มือครูของกรมวิชการแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ส่วนทัศนคติของนักเรียนหลังการเรียน การปั้นรูป นักเรียนทั้งในกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมต่างก็มีทัศนคติ ต่อการเรียนการปั้นรูปดีกว่าก่อนการเรียนอย่างมีนัยสำคัญ ทางสถิติที่ระดับ .05