อาการขาดวิตามินเอในกลุ่มเด็กทารกและเด็กก่อนวัยเรียนเป็นปัญหาอย่างมาก ในอำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งน่าจะเกี่ยวข้องกับคุณภาพน้ำนมและการให้นมบุตร จุดประสงค์ของการศึกษาเพื่อเปรียบเทียบคุณภาพน้ำนมระหว่างพื้นที่ราบใกล้ตลาดและ โรงพยาบาลกับพื้นที่สูงห่างไกลตลาดและโรงพยาบาล และระหว่างฤดูกาลฝนกับฤดูแล้ง โดยเก็บข้อมูลในกลุ่มหญิงให้นมบุตร 25 คน และ 38 คน ในพื้นที่ราบและพื้นที่สูง ตามลำดับ ทางด้านสถานภาพทางสังคม-เศรษฐกิจของครอบครัว, น้ำหนัก-ส่วนสูง และข้อมูล การบริโภคอาหาร ขณะเก็บตัวอย่างน้ำนมแม่ในกลุ่มหญิงให้นมบุตรช่วง 12 เดือนแรกเท่านั้น ทั้งสองพื้นที่และสองฤดูกาล ลักษณะพื้นที่และฤดูกาลที่ต่างกันนั้นมีผลต่อสารอาหาร ที่ได้รับของหญิงให้นมบุตร ข้อมูลการบริโภคอาหารของหญิงให้นมบุตรแสดงให้เห็นว่า กลุ่มพื้นที่สูงในช่วงฤดูแล้ง (1327.7 kcal) จะได้รับพลังงานต่ำกว่าในช่วงฤดูฝน (1807.9 kcal) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) ขณะเดียวกันในช่วงฤดูแล้งนั้น กลุ่มพื้นที่สูง (1327.7 kcal) ได้รับพลังงานต่ำกว่ากลุ่มพื้นที่ราบ (1942.7 kcal) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) เช่นกัน สารอาหารอาหารอื่นๆ ก็เช่นกัน และปริมาณ ไขมันที่บริโภคอยู่ในอัตราต่ำกว่าร้อยละ 10 ซึ่งส่งผลต่อการดูดซึมของวิตามินเอทั้ง ในสองพื้นที่และสองฤดูกาล จากการศึกษาองค์ประกอบของน้ำนมพบว่า ปริมาณวิตามินเอใน น้ำนม 22.0(+,ฑ)7.5 (+,m)g/100 ml) มีค่าต่ำกว่าปกติ (30-54 (+,m)g/100 ml) นอกจากนั้นปริมาณวิตามินเอของหญิงให้นมบุตรในพื้นที่ราบ (24.5(+,ฑ)2.6 (+,m)g/100 ml) มีค่าสูงกว่าในพื้นที่สูง (14.4(+,ฑ)2.6 (+,m)g/100 ml) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) และในช่วงฤดูฝน (23.1 (+,ฑ) 10.1 (+,m)g/100 ml) ก็สูงกว่าในฤดูแล้ง (15.4 (+,ฑ) 7.5 (+,m)g/100 ml) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) จำนวนหญิงให้นมบุตรที่มีปริมาณวิตามินเอในน้ำนมต่ำ ((+,ฃ)8 (+,m)g/g milk fat) ในพื้นที่สูงช่วงฤดูแล้งมีค่าสูงที่สุดคือร้อยละ 83.3 จากการศึกษาชี้ให้เห็นว่า ลักษณะของพื้นที่และฤดูกาลที่ต่างกันนั้นมีผลต่อการได้รับสารอาหารของหญิงให้นมบุตร ในปริมาณที่ต่างกันซึ่งจะสัมพันธ์กับปริมาณวิตามินเอในน้ำนมแม่ และจะส่งผลกระทบไปยัง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของเด็กรวมไปถึงภาวะการขาดวิตามินเอของเด็กทารกและเด็ก ก่อนวัยเรียนต่อไป การแจกยาเม็ดวิตามินเอแก่แม่และปรับปรุงการบริโภคอาหารของหญิง ให้นมบุตร คุณภาพน้ำนม และรูปแบบการเลี้ยงดูเด็กทารกนั้นจัดเป็นวิธีที่เหมาะสมในการ แก้ปัญหาเหล่านี้