อุตสาหกรรมการผลิตเครื่องประดับเป็นอุตสาหกรรมที่ต้องใช้แรงงานที่มีฝีมือเป็นจำนวนมาก และเกี่ยวข้องกับเครื่องมือวัดหลายชนิดที่มีผลต่อคุณภาพและต้นทุนการผลิตดังนั้นการศึกษาครั้งนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระบบการวัดของเครื่องชั่งน้ำหนักเครื่องวัดอุณหภูมิเตาอบแม่พิมพ์ เครื่องวัดอุณหภูมิเตาหล่อ เครื่องวัดความดัน และกระบองไซค์ แล้วทำการวิเคราะห์ระบบการวัดแบบต่างๆ ในกระบวนการผลิตอย่างละเอียดเพื่อจะได้ทราบถึงแหล่งความผันแปรของระบบการวัด และทำการเสนอแนะเพื่อลดและกำจัดความผันแปรนั้น โดยการศึกษาจะแบ่งออกเป็นสองส่วนคือ 1) การวิเคราะห์ความถูกต้องของระบบการวัด เนื่องจากพบว่าค่าที่วัดได้จากเครื่องมือวัดที่ทำการศึกษา มีค่าเอนเอียงไปจากค่าจริงแต่อยู่ในเกณฑ์ที่ยอมรับได้ จึงจำเป็นต้องวิเคราะห์คุณสมบัติอื่นๆ ของเครื่องมือวัดคือ ค่าไบอัส ค่าเสถียรภาพของระบบการวัดและค่าคุณสมบัติเชิงเส้นตรง ผลจากการวิเคราะห์พบว่าเครื่องชั่งน้ำหนักอิเล็กทรอนิกส์เครื่องวัดอุณหภูมิ เครื่องวัดความดัน จะมีค่าการวิเคราะห์ความถูกต้อง ไม่เกิน 5%แต่พบว่าเครื่องชั่ง 1200 กรัม 3100 กรัม และเครื่องวัดความดันเครื่องที่ 2 มีค่าการวิเคราะห์ความถูกต้องใกล้เคียง 5% เนื่องมาจากอายุการใช้งานนาน ขาดการบำรุงรักษาและขาดการการสอบเทียบจากเครื่องมือมาตรฐาน จึงได้ดำเนินการปรับเทียบจากเครื่องมือมาตรฐาน ทำให้ค่าวิเคราะห์ความถูกต้องหลังการปรับเทียบไม่เกิน 5% ส่วนกระบองไซค์โดยเฉพาะแผนกแต่งตัวเรือนมีค่าความถูกต้องเกิน 5% 2) การวิเคราะห์ความแม่นยำของระบบการวัด ผลการวิเคราะห์พบว่าเครื่องมือวัดมีค่าการวิเคราะห์ความแม่นยำ (%GR&R) น้อยกว่า 10% และได้พบสาเหตุสำคัญที่ทำให้เกิดความผันแปรที่เกิดจากพนักงานวัด (Appraiser Variation) ขึ้นได้แก่พนักงานที่ทำการวัดไม่วางชิ้นงานบริเวณกลางจานของเครื่องชั่ง และไม่ได้ปรับตั้งศูนย์ (Zero Adjust) ก่อนทำการชั่งชิ้นงาน และได้ทำการลดความผันแปรจากเครื่องมือวัด (Equipment Variation)โดยทำการสอบเทียบ เครื่องชั่งน้ำหนักอิเล็กทรอนิกส์ จำนวน 5 เครื่อง เครื่องมือวัดอุณหภูมิเตาอบแม่พิมพ์ 3 เครื่อง เครื่องมือวัดอุณหภูมิเตาหล่อ 2 เครื่อง เครื่องมือวัดความดัน 2 เครื่อง และกระบอกไซด์ 27 อัน ตามมาตรฐาน NIS6 จากผลการวิเคราะห์ทั้งหมดทำให้ทราบถึงแหล่งความผันแปร โดยได้ทำการแก้ไขเพื่อลดความผันแปร และได้จัดทำข้อเสนอแนะให้โรงงานตัวอย่างทำการบำรุงรักษาเครื่องชั่ง320 กรัม 1200 กรัม 3100 กรัม และเครื่องมือวัดความดันเครื่องที่ 2 ส่วนกระบอกไซด์ในแผนกแต่งตัวเรือน มีค่าความผันแปรเกิน 5% หลังจากใช้งานไป 6 เดือน จึงได้เสนอแนะให้ลดช่วงเวลาการสอบเทียบเหลือเพียง 2-3 เดือน และเลือกใช้วัสดุของกระบอกไซด์ ที่มีคุณภาพมากกว่าเดิม ส่วนการสอบเทียบเครื่องชั่งน้ำหนักอิเล็กทรอนิกส์ เครื่องวัดอุณหภูมิและเครื่องวัดความดัน ควรสอบเทียบทุก 1 ปี แล้วทำการคำนวณหาค่าความไม่แน่นอนในการวัด นอกจากนั้นยังได้จัดทำคู่มือมาตรฐาน และขั้นตอนการสอบเทียบเครื่องมือวัดอย่างละเอียด เพื่อให้โรงงานอุตสาหกรรมอื่นๆ สามารถนำไปใช้ได้ เช่น การใช้งานและการสอบเทียบเครื่องชั่งน้ำหนักอิเล็กทรอนิกส์ การใช้งานและการสอบเทียบเครื่องมือวัดอุณหภูมิ การใช้งานและการสอบเทียบเครื่องมือวัดความดัน การใช้งานและการสอบเทียบกระบอกไซด์ด้วยเวอร์เนียร์คาลิปเปอร์ และจัดฝึกอบรมให้กับพนักงานของโรงงานตัวอย่าง