กลุ่มตัวอย่าง คือ ตัวแทนเกษตรกรที่ทำการเพาะปลูกข้าวเป็นหลักที่ได้รับผลกระทบจากการขยายตัวของเมือง จำนวน 294 ราย ในอำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสระบุรี จากการคำนวณขนาดตัวอย่างด้วยวิธีของ Taro Yamane (1967) ซึ่งใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างแบบง่าย (simple random sampling) (สำนักงานเกษตรจังหวัดสระบุรี 2554 รายงานไว้ว่า อำเภอเฉลิมพระเกียรติ มีจำนวนครัวเรือนเกษตรกรที่ทำการเพาะปลูกข้าวนาปีและนาปรัง จำนวน 1 106 ครัวเรือน) เครื่องมือในการวิจัย การวิจัยในครั้งนี้ คณะผู้วิจัยได้ใช้เครื่องมือในการวิจัย คือ การสังเกต การบันทึก การสัมภาษณ์ การใช้แบบสอบถาม (Questionnaire) การใช้ภาพถ่ายทางอากาศ และการศึกษาค้นคว้าจากแนวคิดทฤษฎี เอกสารต่างๆ และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง วิธีดำเนินการวิจัย การศึกษาครั้งนี้แบ่งออกได้เป็น 3 ขั้นตอน คือ ขั้นตอนที่ 1 ศึกษาผลกระทบจากการขยายตัวของเมืองเข้าสู่พื้นที่เกษตรกรรมในอำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสระบุรี 1) การสังเกต บันทึก และสัมภาษณ์ โดยใช้คำถามที่เป็นลักษณะคำถามปลายเปิดจากตัวแทนเกษตรกร โดยให้ประเด็นคำถามครอบคลุมหัวข้อ ดังต่อไปนี้ - ลักษณะทางกายภาพของชุมชน เช่น ภูมิประเทศ อาณาเขต และการ